THẦY DAY TOÁN GIỎI

Mỗi một kỳ thi đại học lại là một mùa ôn luyện, tìm đến các thầy giáo giỏi với mong muốn học hỏi nhiều kiến thức. Sau đây chúng tôi xin giới thiệu một số thầy dạy toán nổi tiếng ở Hà Nội

Thầy Nguyễn Thượng Võ 

Từng là giáo viên chuyên Toán của trường THPT chuyên Amsterdam – Hà Nội và tham gia giảng dạy môn Toán trên VTV2, thầy Nguyễn Thượng Võ được rất nhiều thế hệ học trò biết tới. Với phong cách giảng dạy tỉ mỉ, logic  và chặt chẽ, điều đó giúp rèn luyện tính cẩn thận, trình bày bài thi sạch đẹp cho các học trò, kết hợp với giọng nói cuốn hút, thầy đã trở thành một trong những giáo viên luyện thi nổi tiếng tại Hà Nội. 

 Bên cạnh đó, thầy còn được biết đến là tác giả của nhiều đầu sách tham khảo cho học sinh THPT như: 200 bài toán về hệ thức lượng trong tam giác, Phương trình Lượng giác, Giải tích lớp 12 (NXB Giáo dục); 300 bài toán về hệ thức lượng trong tam giác (NXB TP.HCM). 

Thầy Nguyễn Công Nguyên

Thầy Nguyên “Hình” là một biệt danh nhiều thế hệ học sinh truyền tai nhau khi nhắc đến một giáo viên rất có duyên với môn Hình học. Những ai đã và sẽ là học sinh của thầy Nguyên có thể gọi là một cơ duyên may mắn. Bằng những phương pháp giảng dạy rất riêng, thầy giúp nhiều bạn học sinh xóa bỏ những “lỗ hổng” trong kiến thức và tạo nên một phương pháp học tập tích cực về môn hình học. 

Rất nhiều học sinh nhận xét thầy rất nghiêm khắc nhưng lại giảng bài rất rõ ràng, dễ hiểu, biến những kiến thức phức tạp trở nên bình thường và đơn giản. Vì vậy, hầu như các bạn đều cho rằng  kinh nghiệm khi học thầy đó là phải chăm chú nghe giảng, không nên mất trật tự vì sẽ bị thầy “xử phạt”, nếu làm được điều đó chắc chắn trình độ giải bài tập hình sẽ được cải thiện nhanh chóng. Mặc dù nghiêm trong việc giảng dạy, nhưng thầy là một nhà giáo có lòng quan tâm đặc biệt đến học sinh và luôn đặt mục tiêu đỗ đại học của họ lên hàng đầu. Luôn đặt mục tiêu đỗ đại học các học sinh lên hàng đầu, nên rất nhiều các sinh viên từng luyện thi tại lớp của thầy đồn thổi lại rằng “nắm chắc 100% đạt điểm tuyển đối phần hình học khối D”. 

Thầy Nguyễn Trung Trinh 

Những năm gần đây, nhiều học sinh Hà Nội luyện thi đại học, cao đẳng thường nhắc đến thầy Nguyễn Trung Trinh– một giáo viên có phong cách giảng bài độc đáo, dí dỏm và rất biết làm đơn giản những bài toán vốn phức tạp. Thầy Nguyễn Trung Trinh. Cũng là giáo viên cấp 3 nên thầy có điều kiện nắm bắt tâm lý của học sinh, cùng với phương châm dạy để các em yêu môn Toán và đỗ đại học, thầy đã có những bài giảng tâm huyết và hữu ích. Nhiều học sinh chia sẻ cảm thấy rất thoải mái không hề bị áp lực tâm lý khi được học thầy. 

Các bạn cho biết thầy vui tính, dạy dễ hiểu và đặc biệt hay lấy tình yêu làm ví dụ minh họa khi giảng Toán. Để tỏ lòng ngưỡng mộ và yêu quý thầy, một nhóm học sinh đã lập một fanpage trên mạng xã hội cá nhân có tên Hội những người rất yêu và thần tượng thầy Trung Trinh. Điều đó chứng tỏ, thầy đã và đang để lại dấu ấn tốt đẹp trong long rất nhiều thế hệ học trò.

 Thầy Mai Anh Hùng 

Thầy Mai Anh Hùng hiện là giáo viên của trường THPT Trần Phú. Thầy thực sự là "anh hùng" trong lòng rất nhiều các thế hệ học sinh. Điều đó được minh chứng bởi những bài giảng, những đề bài thi thử do thầy biên soạn đã nằm trên kệ sách của hầu hết học sinh yêu thích môn Toán. 

Với phong cách dễ gần và khả năng truyền đạt kiến thức sâu rộng, thầy mang lại cho học trò sự tiếp thu nhanh chóng với môn toán. Hội những sinh viên đại học đã từng theo học thầy lên tới hàng ngàn thành viên là một minh chứng cho sự cống hiến của thầy với ngành giáo dục nói chung. Ngoài dạy Toán siêu giỏi, khi tham gia lớp học của thầy, các bạn học sinh còn được “tặng” những câu triết lý “có một không hai”. Một số bạn đã học lớp thầy kể lại: khi học trò đứng trước một bài toán khó thầy nói: "Thử thách sinh ra không phải để quật ngã ta mà là để ta quật ngã chúng", hoặc quên làm bài tập về nhà: ''Dịp may chỉ mách bảo 1 trí tuệ chuyên cần '', đặc biệt nếu có ai cãi thầy thì sẽ nhận được câu nói: “Cứ làm đúng thì không thể sai được". 

Đặc biệt những câu nói đầy ẩn ý này sẽ được thầy kết hợp khéo léo với bài giảng khiến các bạn học sinh vừa “ngấm” được kiến thức vừa “gật gù” như tìm ra chân lý. Là một giáo viên trẻ đầy nhiệt huyết và rất gần gũi với học sinh đồng thời với hệ thống kiến thức chặt chẽ, khoa học, cùng sự nhiệt tình, hết lòng vì học trò, bài giảng của thầy luôn được các học sinh yêu thích. Do đó, ngày càng có nhiều bạn cảm thấy yêu thích môn Toán và đạt kết quả cao trong các kỳ thi sau khi học thầy.

CHUYỆN VỀ THẦY GIÁO TRẺ VÀ BỘ SƯU TẦM KỶ VẬT THỜI CHIẾN

Không chỉ có niềm đam mê với nghề giáo, thầy giáo còn có một thú vui khác chính là sưu tầm kỷ vật thời chiến. Sau hơn 10 năm sưu tầm anh Điệp đã có cho mình gần 1.000 kỷ vật thời chiến. Với anh đó là những kỷ vật rất đáng trân trọng, đó là xương máu của cha ông đã ngã xuống vì độc lập, chủ quyền, là kỷ niệm một thời khó khăn, hào hùng của dân tộc.

Với niềm đam mê sưu tập kỷ vật chiến tranh ngay từ thời còn ngồi trên ghế nhà trường, thầy giáo trẻ Phạm Văn Điệp (sinh năm 1985), hiện nay đang là giáo viên bộ môn Thể chất tại trường Tiểu học Hoàng Đông - Hà Nam, sau hơn 10 năm lặn lội, bất kể khó khăn vất vả, bằng sự chân thành của mình, anh đã sưu tầm được gần 1.000 kỷ vật thời chiến. Mặc dù sinh ra và lớn lên ở thời bình, nhưng anh hiểu rất rõ giá trị của những cuộc chiến để dành độc lập trong một thời khó khăn nhưng đầy hào hùng của dân tộc.

Nói về cơ duyên đến với những kỷ vật chiến tranh, anh Điệp tâm sự: “Hồi nhỏ, được các bác, các chú từng tham gia kháng chiến kể lại những lần đánh giặc với những đồ vật đơn sơ, giản dị. Ngay như cái bình bi đông đựng nước của người lính Trường Sơn, một chiếc cặp lồng đựng cơm của nữ thanh niên xung phong hay một chiếc la bàn, bộ quần áo rách đều chứa đựng một câu chuyện về thời chiến. Vì vậy, ngay từ ngày học cấp 2 tôi đã bắt đầu có ý định sưu tầm những kỷ vật chiến tranh”.

Nghĩ là làm, anh Điệp bắt đầu sưu tầm từ những bình bi đông, những chiếc dao găm hay vỏ pháo cối... Cứ mỗi lần đi chơi hay công tác ở đâu, anh Điệp cũng cố gắng dò hỏi và mua lại những kỷ vật chiến tranh về. Những kỷ vật này được anh Điệp cho riêng vào một căn phòng nhỏ, được sắp xếp cẩn thận như một bảo tàng mini. Ngoài những kỷ vật như: Vỏ pháo cối, xe đạp, la bàn, dao găp... Trong đó có nhiều hiện vật mềm như tem, phiếu thời bao cấp, giấy tờ của các cựu binh... Nhiều người sau khi vào tham quan cũng phải bất ngờ với bộ sưu tập của thầy giáo trẻ này.

Chuyện tìm được kỷ vật đã khó, nhưng muốn sở hữu được nó cũng chẳng hề đơn giản với anh. Nhiều lần đã tìm và biết được ở một địa điểm nào đó có kỷ vật này, nhưng khi đến nơi bàn về vấn đề mua lại thì người chủ nhất định không bán với bất kỳ giá nào. Có những kỷ vật, anh Điệp phải cất công đi đến gần chục lần mới thuyết phục được người chủ trao lại cho anh.

Anh Điệp tâm sự: “Nhiều kỷ vật của những người cựu binh gắn liền với chính bản thân họ trong thời gian khó, họ xem đó là báu vật vô giá. Có những lần tôi đi hỏi mua đến ngót chục lần nhưng họ không bán. Khi biết việc tôi đang đi sưu tầm kỷ vật chiến tranh về thì họ lại tặng hẳn cho tôi và không quên dặn dò phải giữ gìn cẩn thận”.

Nhiều người thấy anh Điệp bỏ công sức, thời gian, thậm chí bỏ tiền ra đi mua những món đồ kỷ vật kháng chiến với đồng lương giáo viên “ba cọc, ba đồng”, họ cho anh là rỗi hơi đi làm chuyện chẳng đâu vào đâu. Nhưng đâu phải ai cũng như anh có thể hiểu hết về giá trị của những kỷ vật đầy ký ức hào hùng.

Mỗi một kỷ vật anh Điệp sưu tầm được, đều gắn liền với một kỷ niệm nhất định. Chính vì vậy mà mỗi một lần kiếm được một kỷ vật nào đó, anh đều ghi rõ lại tên người trao kỷ vật, thời gian, địa điểm và tên của người đã từng sử dụng, bên cạnh đó anh còn cóp nhặt lại câu chuyện liên quan đến kỷ vật mà mình vừa mới kiếm được.

“Với tôi mỗi kỷ vật sưu tập được đều gắn liền với cuộc đời của một con người, vì vậy tôi phải ghi chép lại cẩn thận, như vậy sẽ không bị nhầm lẫn, ai có hỏi thì tôi cũng sẽ biết được nó đến chính xác từ đâu và như thế nào”, anh Điệp tâm sự.

Có rất nhiều kỷ vật được anh sưu tập về từ nhiều nơi rất xa. Như chiếc quạt Marelli của Ý được mua lại của một vị quan thời kháng chiến ở Sài Gòn. Dọc các tỉnh miền Trung như: Quảng Bình, Quảng Trị, Huế, anh Điệp cũng từng sưu tập nhiều vỏ đạn cối, súng.

Trong phòng trưng bày của anh Điệp, ngoài những kỷ vật chiến tranh, còn có nhiều hiện vật từ thời phong kiến có niên đại hàng trăm năm trước. Đó là những lư hương, đỉnh đồng hay bộ hình hạc.

Để đảm bảo những kỷ vật này không bị ảnh hưởng bởi tác động của thời gian cũng như thời tiết, anh Điệp đều chăm sóc rất cẩn thận. Đối với hiện vật cứng thì cứ mỗi khi rảnh rỗi anh đều lau chùi, tra dầu chống gỉ. Còn những hiện vật mềm như tem, phiếu, giấy tờ... anh đều đảm bảo điều kiện tránh ẩm mốc.

Dự định sắp tới của anh Điệp là sẽ cố gắng sưu tầm thêm thật nhiều kỷ vật chiến tranh, sau đó nếu có điều kiện thì sẽ mở một bảo tàng tư nhân hoặc một quán cà phê lính để giới thiệu cho mọi người biết được giá trị một thời mà cha ông bỏ xương máu giành lại độc lập. Đó cũng là một cách để thế hệ trẻ hiểu được và càng cần phải biết quý trọng cuộc sống hòa bình.

TIẾNG GỌI ĐÒ

Khi còn rất trẻ, tôi và một người bạn, cũng là giáo viên, thường cùng nhau rong chơi đây đó vào lúc chừng 7, 8 giờ tối, sau khi ăn tối xong. Chúng tôi thường đi qua đò ngang Triệu Độ, hoặc đò ngang Chợ Hôm Ái Tử sang Đâu Kênh.

Những khi đến bến vào giờ mà đò ngang đã nghỉ lâu rồi, hai chúng tôi phải vác hai chiếc xe đạp trên vai lội ra giữa dòng và thay nhau đưa hai tay lên miệng chụm lại làm loa gọi to hết cỡ: “BỚ ĐÒ!” Nhiều hôm trời ngược gió, chúng tôi gọi khản cả cổ, không biết bao nhiêu tiếng bớ đò… cuối cùng ông lái đò cũng nghe được và chống chèo sang đón chúng tôi. Biết ông thích rượu, thỉnh thoảng chúng tôi lại tặng ông thêm một chai rượu gạo nguyên chất. Nhiều lần như thế, chúng tôi trở thành khách quen, có những khi đêm hôm khuya khoắt mà nghe được tiếng gọi đò, ông cũng chịu khó sang đón chúng tôi. Thử tưởng tượng, vào một đêm ba mươi tối thui, giữa bến vắng đìu hiu, hai thằng tôi vốn sợ ma, tiếng gọi đò cộng hưởng âm thanh dội trở lại nghe sợ lắm! Lúc đó hai câu thơ của thi sĩ Quách Tấn ám ảnh trong đầu: “Đời tan loãng như mây chìm bóng mộng/ Tiếng gọi đò lạnh toát giữa hư không”. Chúng tôi sợ và lạnh toát da gà, cứ mong sao cho đò mau đến mà qua bờ bên kia. “Ông lái đò giờ đây già yếu lắm!”, nhưng dù có giờ Tý canh ba, ông vẫn không phàn nàn, ông hiểu và cảm thương lữ khách chờ đò! Không ai muốn đi cái giờ ma đưa lối, quỷ dẫn đường; nhưng vì công việc quan trọng họ phải đi, vậy nên ông lái đò chưa bao giờ để khách lỡ chuyến.

Qua đò ngang đêm hôm cực khổ như vậy mà hai chúng tôi siêng đi lắm. Đi thăm nhà học trò thì ít nhưng đến viếng ngôi chùa làng thì nhiều, không kể chi đêm rằm hay mồng một. Đôi khi ông lái đò cũng thắc mắc không hiểu tại sao chúng tôi ở gần chùa Sắc Tứ mà sang bên này đi chùa thường xuyên như vậy? Tất nhiên là cũng có lý do.

Ông lái đò của tôi làm tôi nhớ tới ông lái đò của nhà thơ Rabindranath Tagore. Trong một buổi chiều nọ, đò thì chở nặng đầy khách, nhưng vẫn còn một vị khách trên bờ vẫy gọi, ông lái đò cảm thương ghé bến: “Hãy vào ghé tạm nơi đây, em lẻ loi mang vài bó lúa. Thuyền tôi chật nặng lắm rồi, sao nỡ để em đi không với gọi. Người non trẻ, thân em thướt tha gầy guộc, mắt tươi duyên hé nở nụ cười, và chiếc áo em mang sậm màu mây trời nặng nước. Khách sẽ về từng bến. Khách sẽ về từng nhà. Ngồi tạm mũi thuyền tôi giây lát rồi cứ việc lên bờ, không ai níu giữ em đâu. Em về đâu? Nơi nao? Cất những bông lúa óng vàng, tôi cũng chẳng cần gạn hỏi. Khi hết chuyến dừng chèo kéo buồm neo thuyền ngưng nghỉ, tôi mới ngồi một mình tự hỏi lúc chiều buông: Em về đâu? Nơi nao? Cất những bông lúa óng vàng?”(Lover’s Gift – R. Tagore. Đỗ Khánh Hoan dịch). Ông lái đò của Tagore thật dễ thương, hẳn đã góp phần mang lại cho ông giải Nobel Văn chương vào năm 1913.

Cũng còn một tiếng gọi đò khác có mặt trong giải Nobel Văn chương năm 1946. Tiếng gọi đò ấy xuất hiện trong tác phẩm Siddhartha của Hermann Hesse, một nhà văn và cũng là thi sĩ, người Đức. Đây là cuốn tiểu thuyết ông viết về cuộc đời của vị sa-môn Siddhartha, phỏng theo cuộc đời của Đức Phật Thích-ca. Trọn tác phẩm của Hermann Hesse là lời thánh ca bay vút lên nỗi đau đớn vô cùng của kiếp sống và lòng hướng vọng nghìn đời của con người, dù bơ vơ bất lực mà vẫn luôn tha thiết đi tìm sự giải thoát ra ngoài mọi giới hạn tầm thường của đời sống tẻ nhạt.

Bản dịch của Phùng Khánh, tức cố Ni trưởng Thích nữ Trí Hải, khi đem in năm 1965, Nhà Xuất bản Lá Bối đã xin đổi tựa sách là: Câu chuyện dòng sông. Nghe cũng phù hợp với nội dung sách, nên vị cố Ni trưởng đã đồng ý. Có lẽ ai đã đọc Câu chuyện dòng sông rồi thì cũng sẽ đồng ý với cái tựa rất hay này, mặc dù cái tựa gốcSiddhartha là tên của nhân vật chính, vị sa-môn trong câu chuyện.

Có một dòng sông rất thơ mộng trong câu chuyện giống như dòng sông Ni-liên-thuyền nổi tiếng ở xứ Phật Ấn Độ, Đức Phật đã ngồi tham thiền nhập định suốt 49 ngày dưới cội cây bồ-đề bên dòng sông Ni-liên-thuyền này và Ngài đã trở thành một Bậc Giác Ngộ. Dòng sông trong truyện của H. Hesse chỉ là dòng sông hư cấu trong một câu chuyện hư cấu có chủ ý. Nhân vật chính, vị sa môn Siddhartha, tu khổ hạnh lâu năm trong rừng sâu không thể giải thoát, sa-môn xuống núi gọi một chiếc đò ngang qua sông để về xứ phồn hoa đô hội may ra tìm được con đường hạnh phúc vượt thoát phiền não khổ đau, nhưng sau những cuộc truy hoan kiếm tìm hạnh phúc đi tận hết hang cùng ngõ hẽm của đô thành cũng chưa tri kiến Niết-bàn. Vị sa môn tuyệt vọng quay lại ngồi trên bến đò năm xưa kỷ niệm lúc xuống núi trở về. Lúc đó, ông lái đò năm xưa đã quá vãng, người con trai đã thay cha chèo đò ngang trên khúc sông này. Và đây là phút giây kỳ diệu thiêng liêng nhất, tiếng gọi đò đã làm cho sa môn Siddhartha bừng tỉnh.

Tiếng gọi đò – con đò hay con thuyền Bát-nhã của Như Lai sẽ đưa ta cập bờ bến giác. Nhưng ta phải tự thắp đuốc lên mà đi theo đúng hướng ngón tay chỉ của Ngài, chắc chắn ta sẽ đến bến bờ an vui hạnh phúc. Tiếng gọi đò làm cho ông lái đò và khách đi đò là ta tỉnh thức. Tỉnh thức để lấy tấm lòng son mà đối xử tử tế với nhau.

*     *     *

Tôi có một cuộc điện thoại đặc biệt. Tôi nói đặc biệt với tôi vì người tôi nói chuyện đang đứng ở bên bến đò Đâu Kênh, chuẩn bị lên đò ngang qua bến Chợ Hôm. Cô ấy là cô giáo dạy tôi thuở ấu thơ.

“Cô đang chuẩn bị qua bến đò Chợ Hôm đây, làm sao em có thể đưa cô ra nhà em?”.

“Dạ! Sẽ có một đứa cháu tên là Hoàng đến đón cô”.

Hơn bốn mươi năm cô ra định cư ở nước ngoài, bây giờ về thăm quê cô lại được đi đò ngang thật là thú vị, bến đò quê ngoại nơi cô sinh ra, nơi chôn nhau cắt rốn, cô đứng trên đò có đủ mọi cảm xúc vui buồn, cô bỗng khóc sướt mướt như mưa, nước mắt cô rơi hòa xuống dòng sông quê vị mặn nghĩa tình.

Cả tỉnh này người ta làm cầu nhiều rồi, may sao còn lại cái bến đò Chợ Hôm – Đâu Kênh, để còn nghe tiếng gọi đò đêm ba mươi, đêm mùa thu lá rụng gió heo may và mưa rả rích buồn thúi ruột thúi gan, vẫn còn có khách đứng gọi mãi, gọi hoài… bớ đò!

Chợ Hôm nằm sát bến đò, ban đêm vắng vẻ, vậy mà đến sáng, chợ lại nhộn nhịp một phiên chợ quê mang tên “chiều hôm”, nhưng lại nhóm họp bán mua tấp nập vào buổi sáng sớm! Trong đình chợ có gánh bún của chị Hoa nổi tiếng ngon, rẻ, một tô chỉ có bảy ngàn, giá chỉ có nửa so với ngoài phố. Đặc biệt một tháng có bốn ngày: ba mươi, mồng một, mười bốn, rằm là chị nấu bún chay. Chị Hoa nói, toàn là khách bà con nông dân làm ruộng, nếu bán đắt lấy tiền đâu họ ăn.

Sáng mai rằm, tôi sẽ mời cô giáo đi ăn bún chay đặc biệt ngon của chị Hoa ở chợ Hôm. Cô đã dành cho lũ học trò chúng tôi hết một ngày vui trọn vẹn, tối nay tôi sẽ đưa cô về quê ngoại cô ở Đâu Kênh, nhưng không phải qua đò ngang, mà bằng taxi đi vô Ái Tử qua cầu An Mô vòng qua. Ngồi trên taxi, tôi lắng nghe tiếng chuông trống Bát-nhã của chùa Sắc Tứ và xa xa về phía bến Đâu Kênh như có tiếng ai gọi “Bớ đò!”. •

THẦY NGUYỄN NGỌC KÝ – TẤM GƯƠNG SÁNG NGỜI VỀ NGHỊ LỰC VƯỢT LÊN SỐ PHẬN

Ít ai mà lại không biết đến thầy Nguyễn Ngọc Ký, một tấm gương sáng về nghị lực vượt lên số phận đáng để học hỏi và noi theo. Sau đây, tôi xin giới thiệu đôi nét về thầy

Sinh năm 1947, quê ở Hải Hậu, Nam Định, đến nay thầy giáo ưu tú Nguyễn Ngọc Ký đã ngoài 60 tuổi, sức khỏe đã có phần giảm sút song tình yêu và niềm đam mê đối với nghề giáo vẫn luôn vẹn nguyên trong con người đầy nghị lực này.

Năm lên 4 tuổi, cậu bé Nguyễn Ngọc Ký gặp cơn bạo bệnh và bị liệt cả hai tay. Bản thân ông và gia đình đều rất buồn và xót xa. Tuy vậy, Nguyễn Ngọc Ký vẫn nuôi ước mơ được đi học như chúng bạn cùng trang lứa.

Năm lên 7 tuổi, cậu bé Ký lân la đến trường, đứng ngoài nghe cô giáo giảng bài, xem các bạn học. Về nhà, cậu bắt đầu hì hụi tập viết bằng ... chân. Thời gian đầu việc tập viết với Ký quả như cực hình. Dần dần Ký viết được chữ O, chữ V... Không những thế, Ký còn vẽ được hình bằng thước và com-pa, làm được lồng chim để chơi... Nhờ sự cố gắng tuyệt vời đó, cậu đã được đi học và học rất giỏi. Năm 1962, Nguyễn Ngọc Ký được Bác Hồ tặng Huy hiệu cao quý của Người. Năm 1963, Ký tham dự kì thi chọn học sinh giỏi Toán toàn quốc và xuất sắc đứng thứ 5. Cậu lại được Bác Hồ tặng Huy hiệu cao quý lần thứ 2.

Lên cấp III, theo lời động viên của bạn bè khắp nơi trên cả nước, Nguyễn Ngọc Ký đã chọn ngành Văn. Năm 1966, ông nhận được giấy báo nhập học ngành Ngữ Văn của Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội. Trong 4 năm học Đại học, dù bệnh tật luôn đe dọa tính mạng, song Nguyễn Ngọc Ký vẫn miệt mài đèn sách. Ông quan niệm: “Xa trường, xa lớp nhưng không xa sách vở”. Năm 1970, ông bảo vệ thành công Luận văn Tốt nghiệp và cho ra đời tập truyện ký viết bằng chân đầu tiên với nhan đề : “Những năm tháng không quên” (sau đổi là “Tôi đi học”, tái bản nhiều lần).

Tốt nghiệp Đại học ngành Ngữ Văn, Nguyễn Ngọc Ký đã nghe theo lời khuyên của cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng về Hải Hậu, Nam Định (quê ông) làm thầy giáo để “dạy các em phấn đấu vượt mọi trở ngại, khó khăn, góp phần thống nhất nước nhà”.

Để có thể giảng bài với đôi tay tật nguyền, thầy giáo Nguyễn Ngọc Ký đã suy nghĩ, tìm tòi nhiều phương pháp, cách thức dạy học. Ông đã nghĩ ra phương pháp dạy học rất sáng tạo, hiệu quả. Ông  tự thiết kế các mô hình, dàn bài trên bìa một tờ giấy cứng, bên ngoài có một tờ giấy trắng che lại. Giảng đến đâu, ông dùng chân kéo tờ giấy che ở bên ngoài xuống, thế là những con chữ xuất hiện. Cùng với đó là giọng giảng sinh động, truyền cảm, ông đã thuyết phục được học sinh. Không những thế, trong bất cứ bài học nào ông cũng nghĩ ra những câu đố bằng thơ rất độc đáo. Chẳng hạn, khi dạy tác phẩm của Nguyễn Trãi, ông vào bài bằng mấy câu đố:

Đức tài rực sáng sao Khuê

Bút là gươm sắc phò Lê cứu đời

Lấy dân làm đạo, làm vui,

Hùng văn thuở ấy đất trời còn vang

Cứ thế, người thầy tật nguyền nhưng sáng ngời ý chí và nghị lực ấy đã truyền lửa cho biết bao thế hệ học sinh. Trong lần về thăm huyện Hải Hậu, Nam Định, cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng đã nói: “Thầy giáo Nguyễn Ngọc Ký là đại diện cho sự phấn đấu phi thường và kỳ diệu, là tấm gương sáng cho các bạn trẻ hôm nay, nhất là những người khuyết tật noi theo”. Ngày 20/11/1992, ông được vinh dự nhận danh hiệu Nhà giáo ưu tú.

Năm 1993, sau khi vào Thành phố Hồ Chí Minh chữa bệnh, sức khỏe của ông suy giảm nghiêm trọng. Năm 1994, ông chuyển công tác từ Nam Định vào làm việc tại Phòng giáo dục quận Gò Vấp để vừa công tác vừa chữa bệnh.

Ông được mời đi giao lưu, giáo dục lẽ sống và bồi dưỡng lòng ham học cho thế hệ trẻ ở khắp nơi trên cả nước. 1500 buổi nói chuyện tại các nhà trường THCS, THPT, THCN là một con số đáng nể phục!

Ngoài 60 tuổi nhưng ông vẫn làm công tác tư vấn tâm lý và giáo dục cho giới trẻ qua tổng đài 1080, vẫn miệt mài ngồi bên máy vi tính gõ những câu đố, những vần thơ... Ông đã được kết nạp vào Hội Nhà văn Việt Nam.

Tâm sự về nghề nghiệp, thầy nói: “Nhờ nghề giáo mà tôi thực hiện được những ước mơ, hoài bão của mình, tham gia đóng góp được nhiều cho xã hội!”

Nguyễn Ngọc Ký quả là một tấm gương sáng ngời về nghị lực vượt lên số phận. Ông đã chứng minh cho mọi người thấy một người tật nguyền như ông vẫn có thể trở thành người có ích cho xã hội. Tên tuổi Nguyễn Ngọc Ký đã được mọi người biết đến với lòng trân trọng, ngưỡng mộ, cảm phục. Mãi mãi, cái tên Nguyễn Ngọc Ký sẽ còn in sâu trong tâm trí mỗi người dân Việt Nam hôm nay và cả mai sau.

TÂM SỰ NGHỀ NUÔI DẠY HỔ

Là người dạy dỗ những bước đi đầu tiên của cả cuộc đời con người, những cô giáo mầm non luôn có những trăn trở với nghề. Và đối với cô giáo thực tập, việc nuôi dạy hổ còn gặp nhiều khó khăn hơn khi làm quen với môi trường, với những đứa con thân yêu của mình

Chăm cả đàn con từ A đến Z Có lẽ điều thú vị nhất, mang lại nhiều niềm vui cũng như nhiều vất vả nhất đối với các giáo sinh thực tập ngành học mầm non đó chính là “tự nhiên” được làm mẹ của cả một đàn con. Dạy mầm non có đặc thù riêng so với các cấp học khác, vì vậy ngày làm việc luôn bận rộn, kéo dài và vất vả hơn. Đối với nhiều thực tập sinh, những tháng ngày thực tập tốt nghiệp giống như một kỳ thực hành, huấn luyện “nuôi dạy hổ”. Các giáo viên phải làm việc từ 10 - 12 giờ một ngày, chưa kể thời gian chuẩn bị đồ chơi, dụng cụ học tập, soạn giáo án. Cô Nguyễn Yến - Thực tập sinh trường mầm non Ngôi nhà Wakodo Việt – Nhật (Hà Nội) - chia sẻ: Mọi người hay nhìn giáo viên mầm non một cách đầy thông cảm nhưng chúng em mới vào nghề rất háo hức và đầy năng lượng, yêu trẻ mới chọn nghề dạy trẻ để theo học, vì vậy đối với chúng em “mỗi ngày qua đi thấy các bé lớn hơn, khỏe mạnh và bình an đã là niềm vui khôn tả”. Cô giáo Trần Thị Sinh (Trường mần non Vĩnh Hưng, Vĩnh Lộc, Thanh Hóa) kể: “Người dân ở nông thôn nhiều người chẳng có điện thoại di động, nhiều hôm phụ huynh của một vài trẻ đến đón con muộn quá không có cách nào liên lạc, các cô đành đưa học sinh về nhà, sau đó mới về nhà mình”. Bởi vậy, dù giờ đón trẻ quy định từ 16 giờ 30 nhưng nhiều hôm cô giáo trẻ phải về nhà vào lúc mặt trời đã xuống núi. Những ngày đầu tiên của kỳ thực tập, nhiều cô giáo mệt rã rời, về nhà chẳng muốn làm thêm việc gì nữa. Để có thể tốt nghiệp Đại học ngành Sư phạm mầm non, cô Lê Thu phải trải qua kỳ thực tập tại Trường Mầm non Xuân La (Tây Hồ, Hà Nội). Với cô gái trẻ, những gì được học trên ghế nhà trường có một khoảng cách vô cùng lớn so với thực tế. “Kiến thức được dạy trên ghế nhà trường chỉ là lý thuyết, thực tế khi đi dạy có rất nhiều khác biệt. Ở cùng một độ tuổi những có trẻ tiếp thu nhanh, trẻ tiếp thu chậm hơn. Để việc dạy học đạt được hiệu quả cao nhất, giáo viên mầm non cần có sự phân loại đúng học sinh và thiết kế bài giảng phù hợp. Quan trọng nhất là giáo viên mầm non cần có sự nhẹ nhàng, tình cảm và thân thiện để trẻ yêu quý và vâng lời”- Lê Thu chia sẻ. Thực chất, giáo viên mầm non không chỉ trông mà còn dạy trẻ. Với mỗi buổi học, các cô giáo tương lai đều phải soạn giáo án từ tối hôm trước để dạy cho trẻ những kỹ năng và kiến thức kích thích khả năng nhận thức của trẻ. Ngoài học những kiến thức về đảm bảo dinh dưỡng, bảo vệ thân thể cho trẻ, các thực tập sinh còn học cách đối mặt với những áp lực thực tế rất lớn từ phía phụ huynh cũng như nhà trường. Người ta thường ví trường mầm non là ngôi nhà thứ hai của trẻ. Tuy nhiên, dù ngôi nhà có an toàn nhưng cũng có lúc xẩy ra những “tai nạn”. Lúc đó, những cô giáo đứng lớp sẽ đứng ra giải quyết và chịu trách nhiệm. Cô Nguyễn Thị Tuyết - Thực tập sinh một trường mầm non tại Hà Nội - chia sẻ: “Trong quá trình dạy, có lúc các cô giáo trẻ như chúng tôi không thể kiểm soát hết các bé. Tôi đã gặp trường hợp trẻ chơi đùa, cào cấu nhau hoặc va đập khi vận động dẫn đến việc xuất hiện những vết thương trên tay, chân. Tôi rất hoảng hốt, vừa thương và lo lắng cho các con, vừa ngại sự phiền phức với phụ huynh bởi có phụ huynh nóng tính vì xót con mà gây áp lực rất lớn lên giáo viên khi chưa kịp nghe trình bày nguyên nhân… Quá trình thực tập cũng giúp tôi có thêm kinh nghiệm trong việc giao tiếp, trao đổi với phụ huynh cũng như đối với Ban Giám hiệu của trường”. Bài học đầu tiên của các thực tập sinh mầm non là hướng dẫn và giúp trẻ các công việc vệ sinh cá nhân, chăm chút miếng ăn, giấc ngủ cho trẻ. Ở lớp nhà trẻ và mẫu giáo bé, chuyện thỉnh thoảng lại có bé “ăn vạ”, tè dầm hay ị đùn là “chuyện thường ở huyện”. Hầu hết các thực tập sinh mầm non đều chưa lập gia đình, chưa có con nên ban đầu cũng hơi e ngại. Nhưng khi nhập cuộc, mọi sự của trẻ đều trở nên ngộ nghĩnh, đáng yêu … và cứ thế, mọi e dè đều bay biến, cô giáo Nguyễn Thị Tuyết vui vẻ cho biết. Quá trình thực tập đối với những sinh viên học chuyên ngành Sư phạm mầm non vât vả một thì đối với cô Trần Thị Sinh - Giáo viên trường Mầm non Vĩnh Hưng (Vĩnh Lộc, Thanh Hóa), một ngôi trường ở vùng nông thôn sự vất vả ấy còn tăng lên gấp nhiều lần. Cô Sinh tốt nghiệp chuyên ngành Thanh nhạc. Trong quá trình học cô học thêm nghiệp vụ sư phạm với mong muốn được giảng dạy cho các em học sinh trường THCS hoặc THPT. Nhưng dường như có một cơ duyên với nghề nuôi dạy trẻ, cô gái trẻ xin được thực tập rồi dạy hợp đồng với trường mầm non của xã. Chưa bao giờ nghĩ mình sẽ trở thành một giáo viên mầm non lại đối mặt với những áp lực trong môi trường mới nên những ngày đầu tiên với cô nuôi dạy trẻ thực sự “khủng khiếp”. Những ngày đầu tiên, cô giáo trẻ bỡ ngỡ và lúng túng vô cùng khi không biết cách dỗ trẻ con khi chúng đòi hỏi, hay khóc nhè. Ngay cả việc nhớ tên, ăn, ngủ của trẻ cũng khiến cô đau đầu. Lớp có 30 học sinh thì có bấy nhiêu tính cách. Khi trẻ khóc đòi bố mẹ, phải tùy vào từng tính cách của trẻ để có cách xử lý phù hợp. Thông thường cô Sinh vẫn sử dụng chiêu dỗ dành, vỗ về, cưng nựng trẻ. Nhưng có trường hợp cô phải dùng đến biện pháp mạnh là “hù dọa”. “Ban đầu, tôi chỉ dùng cách dỗ dành, trò chuyện nhỏ nhẹ, vỗ về trẻ để trẻ không khóc nữa. Nhưng nhiều trẻ khóc mãi không thôi, lại hay ăn vạ, lúc đó tôi bối rối chẳng biết làm gì. Sau đó, tôi có quan sát và học thêm từ các đồng nghiệp đi trước một cách dỗ trẻ khóc hiệu quả là dọa trẻ. Thỉnh thoảng cách làm này phát huy hiệu quả tốt” - Cô tâm sự. Nói là hù dọa trẻ nhưng thực tế cô giáo trẻ thường dùng những câu như: “Nếu con không nín, chiều nay cô sẽ không cho con ra về đầu tiên”, hoặc “Nếu con không quay lại học bài, cuối năm con sẽ không được lên lớp cùng các bạn đâu”…với vẻ mặt nghiêm túc hơn. Lần đầu tiên áp dụng phương pháp này hiệu quả, các bé ngưng khóc và tiếp tục chơi, cô đã vui như mở hội và thấy yêu hơn sự hồn nhiên, ngây thơ của chúng. Nuôi “hổ”, chỉ mong “hổ” bình an Dạy học mầm non không thiên về dạy kiến thức, không đặt nặng vẫn đề thành tích nhưng mỗi giáo viên lại luôn tâm niệm phải cố gắng hết sức để đảm bảo sức khỏe tốt nhất cho trẻ bằng việc cân đối chế độ dinh dưỡng, phát hiện năng khiếu và bồi đắp cho trẻ sự tự tin. Đặc biệt là giúp trẻ hình thành thói quen đến trường, tăng sự hào hứng trong các bài học, kích thích và phát huy mong muốn được khám phá và học tập của trẻ. Khi thực tập, thực tập sinh sẽ được chuyển lớp liên tục nhằm đảm bảo trong thời gian này có thể được dạy ở tất cả các nhóm tuổi khác nhau. Với mỗi lớp, thực tập sinh đều phải tiến hành làm quen với trẻ, làm sao để nhớ được tên trẻ nhanh nhất và khiến trẻ yêu quý . “Trẻ con ngây ngô, thích khen, thích nịnh và rất nghe lời cô giáo. Cảm giác lời nói của mình có trọng lượng với tất cả mấy chục thiên thần khi đứng lớp thật sự hạnh phúc. Hơn ai hết, tôi cảm nhận được rằng, phải luôn luôn là tấm gương tốt cho các con noi theo”- Nguyễn Yến chia sẻ. Cô cũng cho biết, bản thân thích nhất được dạy lớp 3 tuổi bởi các bé không quá nhỏ và chương trình học cũng không quá nhiều. Trẻ 3 tuổi đang trong quá trình hình thành ngôn ngữ, đặc biệt hồn nhiên, tò mò và thích khám phá. Những giờ kể chuyện, học hát, đọc thơ diễn ra nhẹ nhàng và tràn ngập niềm vui với cô giáo trẻ. Khi nhìn những đứa trẻ chăm chú lắng nghe, quan sát cô giáo giảng bài, trái tim cô như được tiếp thêm hơi ấm, và cô biết mình đã không lựa chọn sai. Nhiều giáo sinh mầm non tâm sự: Thời gian thực tập 2 - 3 tháng không nhiều đối với những cô giáo tương lai. Tuy nhiên đó là thời gian ý nghĩa và đặc biệt nhất của mỗi thực tập sinh. Sau thời gian thực tập, mỗi cô như trở thành một người khác bởi “cái gì cũng biết làm”. Những công việc như trồng rau sạch cải thiện bữa ăn cho trẻ, hái rau, nấu cơm, lao động, dọn dẹp phòng học, chăm sóc các trẻ từ bữa cơm, giấc ngủ đến cả việc cho trẻ đi vệ sinh…được cô làm thành thạo khiến bố mẹ cũng ngạc nhiên. Đặc biệt, khả năng giao tiếp và ứng xử của các cô cũng được cải thiện hơn rất nhiều, khả năng làm đồ handmade cũng tiến bộ hơn. Sự tiếp xúc với trẻ hàng ngày, cùng chia sẻ những niềm vui, tiếng cười và sự vất vả của nghề khiến cho các cô hiểu trẻ hơn, có nhiều kinh nghiệm thực tế để vững bước hơn khi bước vào nghề. Đồng thời, những thực tập sinh còn vun đắp cho mình tình yêu thương với con trẻ. Cô Mai Khanh - Giáo sinh thực tập của trường mầm non Thiên đường trẻ thơ (Long Biên, Hà Nội) - bẽn lẽn, chân thành: “Nghề này vất vả mà có nhiều niềm vui. Em trót yêu quý những đứa trẻ rồi nên dù có vất vả đến đâu cũng chẳng khi nào có suy nghĩ bỏ nghề. Và còn vui hơn khi nhiều người bảo nghề này dễ lấy chồng vì có kỹ năng chăm sóc, nuôi dạy con nhỏ”. Chọn và dấn thân với nghề giáo viên mầm non, các giáo sinh đều tự tin khẳng định: Chắc chắn mình sẽ là một người mẹ tốt trong tương lai bởi lẽ, ngay từ bây giờ các cô đã được tập dượt làm mẹ, hàng ngày chăm sóc, nuôi dạy hàng chục đứa con.

TÂM SỰ CỦA NGƯỜI LÀM NGHỀ GIÁO

Mỗi người làm nghề giáo đều có một tâm huyết, một mong muốn chung hướng tới học sinh thân yêu. Không mấy ai nói, không mấy ai tâm sự nhưng chúng ta cũng hiểu được những công lao mà thầy cô mang lại cho chúng ta. Hãy cùng nhau lắng nghe tâm sự người giáo để hiểu hơn về nỗi niềm mà thầy cô muốn dành tặng cho học sinh thân yêu.

Với tấm lòng hết mình vì học trò thân yêu, nhiều năm qua, cô Tống Thị Thắm (Trường Tiểu học Kim Đồng - thị trấn Chư Ty, huyện biên giới Đức Cơ, Gia Lai) luôn để ngọn lửa yêu nghề rực cháy.

Từ nhỏ, cô Thắm mồ côi cha mẹ và trải qua nhiều gian khó, Đó cũng là động lực để cô phấn đấu đạt nhiều thành công trong công việc. Gần đây, cô Thắm còn được UBND tỉnh, Tỉnh Đoàn 3 lần tặng bằng khen và nhiều danh hiệu cao quí khác vì đã có nhiều đóng góp trong ngành giáo dục “dạy tốt, học tốt”.

Với mỗi tiết học, cô Thắm luôn phát huy tính chủ động, sáng tạo của học trò và biến những kiến thức trong sách thành những bài học đơn giản dễ hiểu, dễ tiếp thu.

Đồng thời, các phương pháp dạy học của cô luôn được đồng nghiệp và ngành giáo dục đánh giá cao, một số giáo án hay đã được ứng dụng vào thực tế mang lại hiệu quả như: phương pháp nâng cao chất lượng dạy học số thập phân lớp 5, biện pháp bồi dưỡng học sinh giỏi văn lớp 5, chuyên đề rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh…

Bên cạnh đó, các bài giảng của cô luôn được chuẩn bị kỹ càng, tìm kiếm tài liệu, hình ảnh trên mạng internet minh họa cho môn học thêm sinh động làm học sinh cảm thấy “mỗi ngày đến trường là một ngày vui”.

Với những em học lực yếu, cô tìm cách chuyện trò và gặp gỡ phụ huynh để nắm bắt tâm tư, đưa ra giải pháp hữa hiệu. Trong nhiều năm liền, số học sinh khá, giỏi do lớp cô phụ trách luôn tăng lên.

Em Nguyễn Thị Ngọc Nhi (học sinh lớp 5, Trường TH Kim Đồng) hứng khởi nói: “Cô Thắm rất vui tính, hài hước và luôn quan tâm đến học sinh. Phương pháp dạy của cô làm cho chúng em hiểu bài rất nhanh, nhớ rất lâu”.

Nói về công việc của mình, cô Thắm chia sẻ: “Tôi luôn nuôi dưỡng cho mình một chữ tâm với nghề, tôi xác định phải có tâm thì mình mới vượt qua được những khó khăn và cố gắng hết sức được. Đặc biệt, tình cảm của học trò, đồng nghiệp cũng là động lực để tôi phấn đấu”.

LÝ DO CHỌN NGHỀ GIÁO VIÊN

Nghề gì cao quý nhất tại Việt Nam? Có lẽ ai cũng có thể trả lời được câu hỏi này dễ dàng. Đó là nghề giáo, nghề giáo luôn được coi là một trong những nghề cao quý nhất, bởi họ là những người dìu dắt thế hệ trẻ của đất nước. 

Vì vậy không phải ai cũng có thể trở thành những người thầy, người cô - những người đặt hết tâm huyết cũng như tình yêu con người, trách nhiệm lớn lao đối với lớp trẻ, với xã hội.

Tuy nhiên với những ai có niềm đam mê với sự nghiệp của những “kỹ sư tâm hồn” thì những lý do sau đây có thể chính là động lực để bạn đến gần hơn với nghề giáo.

1. Bạn là người có tầm ảnh hưởng lớn đối với thế hệ trẻ: Là một nhà giáo bạn đã nắm trong tay cơ hội truyền đạt và dậy dỗ cho hàng trăm các bạn trẻ. Bạn là người trực tiếp uốn nắn các em từ những buổi ban đầu chập chững. Vì vậy bạn hãy hỏi bất kỳ ai rằng, người nào có tầm ảnh hưởng nhiều nhất đối với một đứa trẻ? Và cơ hội bạn nghe được nhiều nhất đó chính là thầy, cô giáo.

2. Bạn là diễn viên, nhà hùng biện, người kể chuyện và nhà tổ chức chuyên nghiệp: Là giáo viên bạn sẽ phải đảm nhiệm tất cả các công việc trên và thậm chí còn hơn thế rất nhiều. Bạn sẽ có cơ hội đối mặt với nhiều thách thức. Bạn phải truyền cảm hứng, hướng dẫn, vui chơi với các em thông qua các hoạt động và các kinh nghiệm mà mình đã từng trải qua. Trong một ngày đứng trên bục giảng bạn phải thể hiện được khả năng tổ chức, lên kế hoạch, đào tạo và vui chơi.

3. Dạy học là công việc rất có ý nghĩa: Nếu bạn đang tìm kiếm một công việc mang đến niềm vui, sự thăng hoa cho mình thì nghề giáo sẽ cho bạn tất cả những cảm giác đó. Không chỉ dạy dỗ rập khuôn những điều trên sách vở, hướng các em làm theo lẽ phải… Là một giáo viên, bạn còn được giúp đỡ, khai trí cho tầng lớp trẻ trong xã hội cũng như khi bạn đào tạo một thế thệ người lao động cho tương lai.

4. Luôn trau dồi, học hỏi: “Học, học nữa, học mãi” đó là châm ngôn của những ai yêu nghề giáo. Kiến thức là vô tận và bởi vậy những người thầy, người cô cần phải trau dồi, rèn luyện và tìm hiểu những điều mới, những cách dạy mới thông qua sách báo hay những lớp học dành cho cán bộ giảng dạy để không bị tụt hậu so với nền giáo dục của các nước trên thế giới. Có như vậy họ mới có đủ khả năng để dìu dắt cho những thế hệ tương lai của đất nước.

5. Mọi người đều tôn trọng và yêu quý giáo viên: Nếu bạn là một giáo viên, bạn có thể tự hào và hãnh diện khi nói về nghề nghiệp của mình. Giáo viên được yêu quý, tôn trọng vì rất nhiều lý do và có lẽ lý do mà họ được mọi người ngưỡng mộ nhất đó là lòng kiên nhẫn, khả năng điều khiển và truyền đạt cho hàng chục con người. Và vì tất cả những lý do chúng ta đã có ngày 20/11 (Ngày nhà giáo Việt Nam) để tỏ lòng biết ơn cũng như ngợi ca công lao của những người thầy người cô.